Antyk

Antyk jest podstawowym punktem odniesienia dla późniejszej literatury europejskiej. W szkolnym ujęciu obejmuje przede wszystkim dorobek Grecji i Rzymu. Nie należy utożsamiać jego ram z całą historią starożytnych cywilizacji, która zaczyna się znacznie wcześniej.

Literatura grecka wyrastała z tradycji ustnej: śpiewu, recytacji i opowiadania o bohaterach. Przypisywane Homerowi Iliada i Odyseja stały się wzorcami eposu oraz opowieści o wojnie, podróży i ludzkim losie.

W Grecji rozwinęły się liryka, tragedia i komedia. Teatr wiązał się z życiem wspólnoty, a dramat pozwalał ukazywać konflikty praw, obowiązków i racji. Obok poezji rosło znaczenie prozy filozoficznej, historycznej i retorycznej.

W utworach antycznych człowiek spotyka się z działaniem bogów, przeznaczenia i własnych namiętności. Ważne stają się pytania o odpowiedzialność, honor, cierpienie oraz granice ludzkiej wolności. Postacie mitologiczne tworzą powracający zasób kulturowych odniesień.

Podczas interpretacji warto rozpoznać gatunek i sposób przedstawiania bohatera. Antyczne motywy żyją także poza swoją epoką: późniejsi twórcy przekształcają je, polemizują z nimi i wykorzystują do opisu nowych doświadczeń.